İran, ABD ve İsrail ile Savaşı Ne Kadar Sürdürebilir?

İran, ABD ve İsrail ile savaşı ne kadar sürdürebilir? 7 ay önce başlayan çatışma, ülkenin ekonomi ve altyapısına büyük baskı getiriyor. Tahran, savaşın temposunu kontrol edemediğini göstermek amacıyla, ABD’yi hem askeri hem de ekonomik açıdan zorlamak istiyor.

İstanbul’dan bir haberci, Tahran’da savaşın 7. ayına girerken, yetkililerin savaşı sona erdirmek için acele etmediğini rapor ediyor. Savaşın başladığı günden bu yana, İran’ın savunma sanayisinde ve füze tesislerinde hedef alındı, ancak hasarın boyutunu bağımsız rakamlarla belirlemek mümkün değil.

Savaşın devam etme yeteneği sadece füze sayısıyla ölçülmez; insansız hava araçları ve seyir füzeleri daha kolay ve hızlı üretiliyor. Komutanlar öldürüldükçe yenileri getiriliyor, komuta yapısı bozulmadan kalıyor. George Washington Üniversitesi’nden Mohammad Ghaedi, “İran muhtemelen uzun bir süre daha düşük yoğunlukta da olsa füze fırlatma kabiliyetini sürdürebilir” diyerek, Hürmüz Boğazı’nda karışıklığa yol açabileceğini söylüyor.

ABD’nin savunma stokları bir kısmı İran füzeleri ve insansız hava araçlarını önlemek için tüketildi; bu mühimmatın hızla yenilenemeyeceği konusunda uyarılar yapıldı. Ghaedi, “savaşın petrol fiyatları üzerindeki etkisi ve ABD iç siyasi değerlendirmeleri, Tahran’ın Washington’ı bazı koşullarını kabul etmeye zorlayabileceği umudunu yarattı” diyor.

İran ekonomisi, yüksek enflasyon, yetersiz yatırım ve riyalin değer kaybıyla zaten zorluk çekiyordu. Dünya Bankası’nı 2025-26 mali yılında %2,7 oranında küçüleceğini tahmin ederken, 12 aylık enflasyon %62’ye ulaştı. Güney illerde enflasyon %101’i aşmış, işsizlik bir milyondan fazla kişi için iş kaybına yol açmış. Uluslararası Para Fonu, 2026’da İran ekonomisinin %5,4 oranında küçüleceğini ve enflasyonun sonbaharda %69’a yaklaşacağını öngörüyor.

Savaşın süresi ve petrol ihracatındaki aksaklıkların boyutu, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan aksamanın ABD ve küresel enerji piyasası için maliyeti artırmasıyla birleşiyor. ABD’nin deniz ablukası, İran’ın petrol ihracatını zorlaştırsa da, ekonomik baskı değişikliği zorunlu kılmayabilir.

İran içindeki siyasi ortam, Tahran’ın en iyi yolu konusunda fikir birliğine varmadığını gösteriyor. Meclis Başkanı Kalibaf, “yıpratma çatışmalarına hapsolmamalı” diyor, ancak sertlik yanlısı temsilciler, ABD’nin tüm şartlarını kabul etse bile savaşın devam edeceğini savunuyor.

Kamuoyu, savaşın devam etmesi konusundaki görüşleri sosyal medyada temsil etmiyor; ancak uzmanlar, uzun süren bir çatışmanın ABD üzerindeki baskıyı artırarak, Tahran’ın taleplerini masada tavizlere çevirebileceğini düşünüyor.

Gelişmeleri takip ediyoruz; ne zaman bir son bitecek, kimse bilmiyor. Bakalım bundan sonra savaşın kısıtlamaları Tahran’ı nasıl etkileyecek?

Kaynak: Orijinal Haber