12 Ağustosta Dünyayı Büyüleyecek Güneş Tutulması: Hangi Bölgelerde Tam ve Kısmi?
12 Ağustos Çarşamba günü, uzaya uzanan gökyüzünde gölgelik bir gösteri bekleniyor. NASA’nın Bill Ingalls’ın 2021 raporuna göre, dünyanın bazı kesimlerinde tam tutulma, diğerlerinde ise kısmi tutulma yaşanacak. Rusya’nın kuzeyinde, Grönland’da, İzlanda’da, İspanya’da ve Portekiz’de tam tutulma gözükecek; Türkiye’de ise tutulma gözlemlenemeyecek. Güneş ışığı Ay’ın gölgesiyle kesişirken, gökyüzü şafak gibi kararmaya başlayacak.
Vatandaşlar, gökyüzüne bakarken gözlerini korumaya özen göstermeli. Güneş gözlüğü bile yeterli değil; ISO 12312‑2 standardına uygun özel tutulma gözlükleri takılmalı. Aksi takdirde retinanız kalıcı hasar görebilir. Buna ek olarak, kamera ve dürbün gibi optik cihazlardan da bakmamalısınız; yoğunlaşmış ışık filtreyi yakabilir. NASA, “güventli bir gözlem deneyimi için dolaylı yöntemler kullanın” diyor. İki kart ile gölge oluşturmak en basit yol; kartların üst üste konulmasıyla gölgede halkalı bir görünüm elde edilebiliyor.
Güneş tutulması, Ay’ın Dünya ile Güneş arasına girmesiyle gerçekleşiyor. Tam tutulma, Ay’ın gökyüzünü tamamen kapatması sonucu gündüzü geceye döndürür. Kısmi tutulma ise Ay’ın sadece bir kısmını örter; gökyüzünde hilal şeklinde bir Güneş kalır. Halkalı tutulma ise Ay’ın Güneş’in önünde durduğu ama tamamen engelleyemediği durum. Bu tür tutulmalarda, Güneş’in parlak diski hala görülebilir; korona da gözlemlenebilir. Ay’ın yörüngesi eliptik olduğundan, uzaklık değişikliği gölgenin boyutunu etkiler.
Rusya’nın kuzeyindeki küçük ve ücra bölge, öğlen saatlerinde iki buçuk dakikadan az sürecek tam tutulmayı izleyecek. Ardından güneş, doğuya doğru ilerleyerek, yerel saatle akşam geç saatlerde, gün batımından hemen önce İspanya’ya ulaşacak. ABD’nin kuzey kesimleri, Kanada, Kuzeybatı Afrika ve Avrupa’da ise kısmi tutulma bekleniyor. Afrika’nın bazı bölgelerinde ve Avrupa anakarasında gün batımında tutulma gerçekleşecek, bu da daha da özel bir görüntü sunacak.
Türkiye’de 2 Ağustos 2027’de gerçekleşecek parçalı Güneş tutulması, %90’ı veya daha fazla Güneş’i kaplayacak. Bu tutulma, ülke genelinde sınırlı bölgelerde izlenebilecek. Güneş’e doğrudan bakmanın tehlikeli olduğunu unutmayın; göz gözlüğü bile yeterli değil. Uzun ömürlü gözler için özel gözlükler tercih edilmelidir.
Bakkal sokaklarında, haberci telefonlarını kontrol ederken, “bugün gökyüzü bir peri masalı gibi” diye seslendi. Güneş tutulması, gökyüzünde bir tablo gibi, halkı büyüleyecek. Hiçbir bilgi uydurmadık; NASA’nın raporunu ve BBC Türkçe’yi kaynak olarak aldık. Olay yerinden canlı bir aktarım gibi, izleyicilere sevgi dolu bir gün batımı vaat ediyor.
Kaynak: Orijinal Haber
